Een Verloren Film Uit 1897 Bevat De Eerste Robot Van De Bioscoop. Niemand Wist Dat Het Bestond Tot Nu Toe
Voor iedereen die ooit gedroomd heeft om een cinematografische heilige graal te vinden in een stoffige zolder, levert dit verhaal.
Een inwoner van Michigan heeft een bekijkbare kopie ontdekt van een korte film van Georges Méliès - de legendarische "filmmagician" - in een oude, versleten koffer met nitraatfilmrollen die ooit toebehoorde aan zijn overgrootvader.
Voor deze vondst was men van mening dat er nergens screenbare versies van de film bestonden.
De film is Gugusse and the Automaton, een komische productie van ongeveer 45 seconden die dateert van ongeveer 1897.
De betekenis ervan gaat verder dan zijn zeldzaamheid: de korte film staat bekend om zijn vroegste afbeelding van een robotpersonage in de cinema, een mechanische mensachtige figuur genaamd Pierrot Automate, geplaatst op een voetstuk versierd met een donkergekleurde ster.
Dat robotische debuut dateert van vóór de daadwerkelijke benoeming van het woord "robot" met meer dan 20 jaar, volgens de MIT Press Room.
De rollen waren oorspronkelijk eigendom van William Delisle Frisbee, een inwoner van Pennsylvania die werkzaam was als aardappelteler, leraar en mobiele filmvertoner.
Frisbee reisde door Pennsylvania met een door paarden getrokken wagen, zijn reiskoffer gevuld met films, lantaarnplaten, projectieapparatuur en een fonograaf. Hij vertoonde films in gemeenschapslocaties zoals kerken, schoolgebouwen en openbare zalen, en hield gedetailleerde dagboeken bij met beschrijvingen van volle zalen en levendige reacties van het publiek.
Hij overleed in 1937, en zijn twee bescheiden koffers met projectoren, rollen, dagboeken en documenten werden doorgegeven aan volgende generaties in de familie.
Bill McFarland, een gepensioneerde opvoeder uit Grand Rapids en de achterkleinzoon van Frisbee, leverde de schat af bij het National Audio-Visual Conservation Center van de Library of Congress in september.
McFarland erkende dat hij geen idee had van wat er op de films stond of geen middelen had om ze af te spelen. Hij vond simpelweg dat de collectie te waardevol was om weg te doen.
“Het was gewoon deze koffer met films die te goed leken om weg te gooien,” zei McFarland tegen Agence France-Presse (AFP). “Maar ik had geen idee wat ze waren of hoe ik ze kon vertonen.”
De koffer bevatte ongeveer 10 rollen vervallen film. Veel ervan verkeerden in slechte staat: verroest, kromgetrokken, gefragmenteerd of aan elkaar gesmolten.
Archieftechnicus Courtney Holschuh en gewelfsupervisor George Willeman voerden de inspectie uit binnen het speciale nitraatfilmopslaggebied van het centrum.
Willeman identificeerde de goochelaar op het scherm als Méliès zelf, die vaak de hoofdrol speelde in zijn eigen producties. Om de identificatie te bevestigen, nam Willeman contact op met een kennis met gespecialiseerde kennis van Méliès’ werk.
Die expert reageerde binnen 24 uur en bevestigde dat de rol de vermiste Méliès-titel was.
Voor degenen die Méliès voornamelijk kennen door zijn bekendste overgebleven werk, voegt deze ontdekking nog een tastbaar stuk toe aan een filmografie die grotendeels verloren is gegaan.
Geboren in Parijs in 1861, begon Méliès als een toneelgoochelaar voordat hij in 1895 screenings van Auguste en Louis Lumière zag. De broers waren verantwoordelijk voor het creëren van de Cinématographe, een gecombineerde camera- en projectieapparaat.
Deze blootstelling inspireerde Méliès om zijn eigen cinematografische experimenten te beginnen, en zijn innovatieve visuele technieken leverden hem de bijnaam “filmmagician” op. Hij maakte in zijn carrière meer dan 500 films.
Hier is een detail dat zou moeten resoneren bij iedereen die debatten over content duplicatie in het digitale tijdperk volgt: vanwege hun populariteit werden Méliès’ producties vaak zonder toestemming gedupliceerd.
De onlangs ontdekte kopie van Gugusse and the Automaton is geen print van de eerste generatie, maar een reproductie die verschillende generaties verwijderd is van de bron.
In een bittere ironie kunnen ongeautoriseerde kopieën de enige reden zijn waarom sommige van zijn werk überhaupt nog overleven. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden zilver en celluloid uit veel originele Méliès-negatieven gehaald door ze te smelten.
Archivarissen besteedden meer dan een week aan het scannen en converteren van Frisbee’s kopie van de film naar digitaal formaat.
De gerestaureerde film kan nu online gestreamd worden in 4K-resolutie - wat betekent dat een productie die in de vroegste dagen van de cinema is gemaakt, nu beschikbaar is met een helderheid die de maker zich niet had kunnen voorstellen.
“Dit is een van de collecties die je doet realiseren waarom je dit doet,” zei Courtney Holschuh, volgens de Library of Congress.
De Frisbee-collectie beperkte zich niet tot een enkele schat. Het bevatte ook nog een ander Méliès-stuk, The Fat and Lean Wrestling Match uit 1900, evenals gedeeltelijke beelden van Thomas Edison’s productie The Burning Stable uit 1896.
Voor een reizende exposant die met paard en wagen rollen door landelijk Pennsylvania vervoert, waren deze films entertainment. Meer dan een eeuw later zijn ze onvervangbare artefacten - gered van roest en verval door een achterkleinzoon die simpelweg niet over zijn hart kon verkrijgen om ze weg te gooien.
